تربیت مربی

تربیت مربی
مربیان و دوستان عزیز! در آغاز سخن، حضور شمارا در جمع خود پاس داشته و به آن ارج مي‌نهيم. پایگاهی که هم‌اکنون (پایگاه بلاغ) در آن هستید «مرکز تربیت مربی» یکی از فعالیت‌های فرهنگی، آموزشی «مرکز آموزش‌های کاربردی» است. بدون شک از مهمّترین دوران زندگی دوران کودکی است. دورانی که در آن شخصیت و منش (Personality) فرد شکل می‌گیرد. تربیت دینی از آموزه‌های بنیادین اسلام است که همه را در خطاب آورده؛ اما کودکان در این خطاب، اهمیت ویژه یافته‌اند؛ چراکه آنان به فطرت پاک الاهی نزدیک‌ترند. از سوی دیگر نیزتأثیرپذیری آنان موجب اولویت در تربیت دینی است. با این نگاه، دفتر تبلیغات اسلامی، به تأسیس «مرکز تربیت مربی کودکان و نوجوانان» همت گماشت و در سه زمینۀ:

  • کودکــان افسانه‌ها می‌آورند
  • درج در افسانه‌شان بس سرّ و پند (1)

هدایت و تربیت دینی از آموزه‌های فرازین و بنیادین درآیات وحیانی و روایات ولایی است که همۀ آدمیان را در خطاب آورده است؛ اما کودکان و نوجوانان، در این خطاب، اهمیت ویژه یافته‌اند؛ چراکه آنان به فطرت پاک الاهی انسانی نزدیک‌تر و از آن برخوردارترند. از سوی دیگر نیز نقش‌پذیری و تأثیرپذیری کودکان و نوجوانان دارای دو ویژگی شتابناکی و ماندگاری است و همین امر موجب می‌شود که اوّلیت و اولویت هدایت و تربیت دینیِ آنان را در پی داشته باشد و فرایند آن را باظرافت های ذوقمندانه و لطافت‌های سزامندانه و آگاهی‌های کارشناسانه همراه سازد. امروزه این حقیقت انکارناپذیر به اثبات رسیده که کودکان در سنین پایین فقط به توجه و مراقبت جسمانی نیاز ندارند، بلکه این توجه باید همه ابعاد وجودی آنان را شامل رشد اجتماعی، عاطفی، شخصیتی و هوشی دربرگیرد. این ابعاد عوامل تعیین کننده و اساسی یک انسان هستند که از دوران کودکی پایه‌گذاری و شکل می‌گیرند. دوران کودکی اهمیت فوق‌العاده‌ای دارد. شاید نگاهی به این دوران زندگی انسان و توانائی های او در مقایسه با سایر موجودات اهمیت آن را آشکارتر ‌می سازد. کودک در میان سایر موجودات عالم طولانی‌ترین زمان را نیاز دارد که قابلیت‌ها و توانائی های خود را پرورش و آشکار سازد. در واقع انسان ۱۸ سال اول زندگی خود را در حال رشد و تکامل در ابعاد مختلف است و این زمان طولانی و با‌ اهمیتی در زندگی انسان است. با این نگاه و دیدگاه که به بیان و بنان آمد، دفتر تبلیغات اسلامی حوزۀ علمیۀ قم، از سال هزار و سیصد و شصت، به تشکیل و تأسیس واحدی با عنوان «مرکز تربیت مربی کودکان و نوجوانان» همت گماشت و در سه زمینۀ:

  1. قالب(form)،
  2. محتوا(content)
  3. و روش (method)

گام‌های بلند و فرازمندی را برداشت. درزمینۀ روش (method) که با آموزش مهارت‌های موردنیاز مربی در طول دوره تجربه می‌شود، می‌توان برای آشنایی با مهارت‌های موردنیاز در تدریس با کلیک روی هرکدام از موارد زیر، به آن‌ها دسترسی داشت:

https://el.balagh.ir/sites/default/files/field/image/content/nsh-ykh-rwz-z-khls.png

  1. شعر
  2. اردو
  3. مسابقه
  4. کلاسداری
  5. اسباب‌بازی
  6. نقد داستان
  7. جدول قرآنی
  8. پوشش مربّی
  9. قصه‌های قرآن
  10. مهارت «پایان»
  11. مهارت «بازی»
  12. مهارت «شروع»
  13. مخاطب شناسی
  14. پرسش استاندارد
  15. مهارت «تدریس»
  16. مهارت «نویسندگی»
  17. مهارت‌ «قصّه‌گویی»
  18. مهارت «شعرخوانی»
  19. شیوه «تنظیم محتوا»
  20. مهارت «تابلونویسی»
  21. مهارت «رنگ آمیزی»
  22. مهارت «فرزندپروری»
  23. مهارت آموزش «مفاهیم قرآنی»

شایان بیان است که مرکز تربیت مربی کودکان و نوجوانان که اینک با عنوان «ادارۀ آموزش و تربیت مربی کودک و نوجوان» در مرکز آموزش‌های کاربردی در حال خدمتگزاری است، از سال هزار و سیصد و شصت تاکنون، به تعلیم و تربیت بیش از هفت هزار مربی کودک و نوجوان (اعم از خواهران و برادران) پرداخته است و نیز فعالیت‌های زیر را در کارنامه و برنامه‌های خود رقم‌زده و عملیاتی ساخته است:

  • مشارکت در تألیف کتاب‌های درسی؛
  • اعزام روحانی و مربی به مراکز آموزشی کشور؛
  • ارتقای مهارت‌های پژوهشی مربیان کودک و نوجوان؛
  • ارزیابی فعالیت‌های پژوهشی مربیان کودک و نوجوان؛
  • مشارکت در طرح‌های پژوهشی تخصصی خُرد و کلان؛
  • اعزام روحانی و مربی به مناطق مشترک (تشیع و تسنن)؛
  • اعزام روحانی و مربی در تابستان با عنوان طرح هجرت؛
  • اعزام روحانی و مربی به مراکز آموزشی خارج از کشور؛
  • بررسی و شناسایی نیازها بر اساس نیازسنجی و آسیب‌شناسی؛
  • ارتقای سطح دانش‌ عمومی و پژوهشی مربیان کودک و نوجوان؛
  • اعزام روحانی و مربی به پارک‌ها، امام‌زاده‌ها و بقعه‌های متبرکه؛
  • اعزام روحانی و مربی به کانون‌های اصلاح تربیت سراسر کشور؛
  • خدمات آموزشی، فرهنگی و فوق‌برنامه به مربیان کودک و نوجوان؛
  • ارتقای آگاهی‌های فرهنگی، سیاسی و اجتماعی مربیان کودک و نوجوان؛
  • برگزاری برنامه‌های معارفی در طول سال تحصیلی با عنوان طرح اُمیدان؛
  • بررسی و شناسایی اولویت‌های آموزشی بر اساس نیازسنجی و آسیب‌شناسی؛
  • کتاب آموزشی ویژۀ مربیان مدارس قم، با عنوان ضیافت (ویژۀ ماه رمضان)؛
  • اعزام روحانی و مربی به مدارس به‌عنوان امام جماعت در طول سال تحصیلی؛
  • برگزاری و ارائۀ آموزش‌های تخصصی درزمینۀ تربیت مربیان کودک و نوجوان؛
  • تهیۀ سرفصل‌های آموزشی تخصصی، کاربردی و مهارتی مربیان کودک و نوجوان؛
  • اعزام روحانی و مربی به نمایشگاه‌های بین‌المللی و استانی و شهرستانی کتاب و قرآن؛
  • اعزام روحانی و مربی به مراکز آموزشی پیش‌دبستانی، مهدهای قرآنی و مهدهای کودک؛
  • اعزام روحانی و مربی به مراکز آموزشی در دو مقطع ابتدایی و متوسطۀ استثنایی کشور؛
  • سرفصل‌های پژوهشی تخصصی، عمومی، کاربردی و مهارتی مربیان کودک و نوجوان؛
  • طراحی و بهسازی نظام آموزشی تخصصی، کاربردی و مهارتی مربیان کودک و نوجوان؛
  • اجرای برنامه‌های آموزشی ابلاغی از سوی معاونت فرهنگی و تبلیغی دفتر تبلیغات اسلامی؛
  • تهیه و تدوین متون، آیین‌نامه‌ها و دستور عمل‌های موردنیاز و ارائۀ پیشنهادهای اصلاحی و تکمیلی به معاونت فرهنگی و تبلیغی؛
  • برگزاری مناسبت‌های ویژه (جشن‌های تکلیف پسران و دختران، احکام آمادگی تکلیف، مشاورۀ خانواده، جشن قرآن، جشن نماز و ... )؛
  • اعزام روحانی و مربی به مناطق زلزله‌زده و اردوگاه‌های سراسر کشور (آموزش‌وپرورش، بهزیستی، کمیتۀ امداد، نیروهای مسلح و...)؛
  • کتاب‌های آموزشی برای امام جماعت‌های مدارس سراسر کشور، با عنوان بر سر سفرۀ نماز و در سایۀ نماز به سفارش ستاد اقامۀ نماز کشور؛
  • برگزاری مناسبت‌های مذهبی (اعیاد اسلامی، ولادت‌ها و شهادت‌های ائمه (ع)، ماه محرم و صفر، ایام فاطمیه، هفتۀ وحدت، دهۀ کرامت، هفتۀ مهدویت و ... )؛
  • برگزاری مناسبت‌های ملی و ... (آغاز سال تحصیلی و بازگشایی مدارس، جشن شکوفه‌ها، روز دانش‌آموز، هفتۀ معلم، هفتۀ دفاع مقدس، هفتۀ بهداشت، دهۀ مبارک فجر، جشن الفبا و ... )؛

 قابل یادسپاری است ادارۀ آموزش و تربیت مربی کودک و نوجوان در سال هزار و سیصد و نود و شش برای نخستین بار به برگزاری نمایشگاه تخصصی تربیت دینی کودکان و نوجوانان «شمیم ایمان» و با محور تعمیق باورهای دینی در نسل کودک و نوجوان اهتمام ورزید که با استقبال خوب مخاطبان روبه‌رو شد.

پانویس:

  1. مولوی » مثنوی معنوی » دفتر سوم » بخش ۱۱۸ » قصهٔ اهل سبا و حماقت ایشان و اثر ناکردن نصیحت انبیا در احمقان

ادارۀ آموزش و تربیت مربی کودک و نوجوان